کنترل کیفیت

۶ فروردین ۱۳۹۷ 1656

امروزه با توجه به پیشرفت تکنولوژی و با بهره گیری از تجارب گذشته از رفتار و عکس العمل سیستم های سازه ای در هنگام وقوع رخدادهای طبیعی مانند زلزله و لزوم مقاوم سازی و رعایت کلیه ظوابط ساخت بر اساس استاندارد های ارائه شده در فرایند ساخت و تولید سازه های فولادی ،ضرورت تشکیل سیستم ها و واحد های کنترل کیفیت از ابتدای خط تولید تا مرحله ترخیص و تحویل سازه ها از جایگاه بسیار مهم و قابل تاملی برخوردار می باشد.

با توجه به مقدمه فوق  ،به توضیح مختصری ازتعاریف، قدمت و سابقه مبحث کنترل کیفیت اشاره می شود و به تفکیک مراحل و موضوعات مربوطه به شرح آنها خواهیم پرداخت.



تعریف کنترل کیفیت 

عبارت است ازحصول اطمینان از تهیه و تولید کالا و خدمات طبق استانداردهای تعیین شده.

واحد کنترل کیفیت (به انگلیسی: Quality control ، به اختصار QC )، و مهندسی کیفیت به واحدی گفته می‌شود که به درست کردن روش‌هایی مشغول است تا کارخانه بتواند به‌وسیله آن روش‌ها از مرغوبیت و مشتری‌پسند بودن کالاهای تولیدی خود مطمئن گردد. این روش‌ها و سیستم‌ها معمولاً با همکاری با دیگر رشته‌های مهندسی و بازرگانی طراحی می‌شوند.

کنترل کیفیت مجموعه عملیاتی نظیر اندازه گیری یا آزمون است که روی یک محصول یا فرآیند انجام می‌شود تا مشخص شود آیا آن محصول با مشخصات فنی مورد نظر مطابقت دارد یا خیر.

عمده بحث کنترل کیفیت مربوط به انجام نمونه گیری از محصولات، بازرسی آن نمونه‌ها و تعمیم نتایج به کل انباشت محصول است که بر اساس روش‌های آماری انجام می‌گیرد. از دیگر روش‌های مورد استفاده در کنترل کیفیت، کنترل فرایند تولید محصول به جای کنترل محصول تهیه شده‌است که با استفاده از روش‌های آماری مانند SPC و انجام می‌گیرد. مبحث کنترل کیفیت، جایگاه ویژه‌ای در مباحث نظام‌های جامع مدیریت کیفیت دارد.

تاریخچه کنترل کیفیت:

گرچه به یک روایت می‌توان گفت که تاریخ کنترل کیفیت با تاریخ صنایع و اختراعات هم‌زمان بوده، و از روزی که بشر اقدام به ساختن ابزارها و وسایل و ضروریات مورد نیاز خود نموده، همواره در صدد بهبود کیفیت آن‌ها بوده‌است، اما این موضوع تا زمان انقلاب صنعتی و تولیدات انبوده، خیلی جدی گرفته نشد و هنوز هم جز معدود کشورهای صنعتی پیشرفته مانند ژاپن، آمریکا و انگلیس در بسیاری از کشورها در عمل بهای چندانی به آن داده نمی‌شود، مگر کشورهایی که برای صادر کردن تولیدات خود ناچار به کاربرد آن هستند.

مفاهیم اولیه کنترل کیفیت از سال‌های ۱۹۰۰ در دنیا مطرح شدند، در سال ۱۹۲۴، Walter. A. Shewhart از شرکت تلفن بل، یک نوع نمودار (چارت) آماری برای کنترل کیفیت و متغیرهای آن تهیه و مورد استفاده قرار داد که در واقع شروع استفاده از آمار در کنترل کیفی است، بعدها در همین دهه، همکاران شوهارت H. F. Dodge و H.G. Romig درباره پذیرش محصول از طریق بازرسی، نمونه برداری و آزمون نظراتی ارائه کردند.

شاخص های کنترل کیفیت :

یکی از شاخصه های مهم مؤثر در کنترل کیفیت، روش‌ها و تجهیزات تولید است. نمی‌توان تصور نمود که پیشرفت‌های سریع ثبت شده در جهت کاهش سهم نیروی انسانی در تکنولوژی در سال‌های اخیر بر روی کنترل کیفیت مؤثر نبوده است.

نظریه‌های زیادی در ارتباط با حل اتوماتیک مسئله کنترل کیفیت در سیستم‌های جدید تولیدی به نام اتوماسیون که سهم نیروی انسانی را به تدریج کاهش می‌دهد ارائه شده‌است. با توجه به این نظریه با کناره‌گیری تدریجی انسان، این عامل اصلی خطا از تولید، تنگناها کاهش یافته و به بسیاری از فعالیت‌های کنترل نیازی نخواهد بود..

یک سیستم مؤثر کنترل کیفیت از هر یک از حلقه‌های زنجیر به وجود آمده از فعالیت‌های خواست‌ها و نظرات مصرف‌کننده تا انبار محصولات و توزیع تأثیر می‌پذیرد.

به‌طور خلاصه شاخص های مؤثر بر کنترل کیفیت را می‌توان به قرار زیر دانست:

  • خصوصیات مربوط به بازار و مصرف‌کننده
  • توان مالی
  • مدیریت منابع انسانی
  • امکانات و مصالح
  • روش‌های تولید
  • سطح فرهنگ و تکنولوژی آموزش

هزینه های کنترل کیفیت :

مشابه عناصر تشکیل دهنده هزینه محصول در هزینه‌های کنترل کیفیت نیز وجود دارد. در فعالیت‌های کنترل کیفیت به جای هزینه‌های نیروی کارگری مستقیم و غیر مستقیم و مواد مصرفی مستقیم، هزینه‌های اندازه‌گیری، ارزیابی و محصول معیوب قرار گرفته‌اند.

هزینه‌های سرمایه‌گذاری از مجموع هزینه‌های استهلاک تأسیسات و تجهیزات کنترل کیفیت، بهره و فرصت از دست رفته (در نتیجه انصراف از سرمایه‌گذاری‌های مختلف به وجود می‌آید) تشکیل می‌شود. هزینه‌های گروه دوم نسبت به شدت فعالیت‌های کنترل کیفیت تغییر می‌کند.

هزینه های پیشگیری :

طرح‌ریزی کیفیت : تهیه و تنظیم روش‌های بازرسی و تست، استانداردهای کیفیت و مشخصات فنی با در نظر گرفتن خواست‌ها و نظرات مصرف‌کننده، شرایط طراحی و امکانات ساخت.

کنترل عملیات : تعیین ظرفیت‌های مربوط به کیفیت ابزراهای تولیدی موجود، هدایت و راهنمایی پرسنل کارگاه در اجرای طرح‌های کیفیت، تحقیق و بررسی راه‌های مختلف افزایش به‌کارگیری ماشین‌ها (ظرفیت از نظر کیفیت).

فعالیت‌های تحقیق و توسعه : فعالیت‌هایی است به منظور تحقق کیفیت عالی با حداقل هزینه ممکن در ارتباط با ضریب اطمینان، مواد جدید، روش‌های اندازه‌گیری، ابزراهای تست و نظیر این‌ها.

طراحی و توسعه ابزارهای اندازه‌گیری.

آموزش : تهیه و تنظیم و اجرای برنامه‌های آموزشی متناسب با نیازهای دپارتمان کنترل کیفیت و پرسنل در ارتباط ساخت

هزینه های اندازه گیری و ارزیابی :

1.بازرسی و کنترل مواد وارده : بازرسی و تست‌هایی است که به منظور تطابق یا عدم تطابق مواد خام، قطعات و تجهیزات مورد نیاز با مشخصات تعیین شده از قبل انجام می‌گیرد.

2.تست‌های آزمایشگاهی : تست نمونه‌های انتخابی از محل کار در آزمایشگاه و تنظیم گزارش‌های لازم.

3.تعمیر و نگهداری و تنظیم : انجام کارهای تعمیر و نگهداری ابزارهای اندازه‌گیری و سایر وسایل و تنظیم آنها.

4.بازرسی : کلیه اندازه‌گیری‌هایی که در حین عملیات بر روی محصولات نیمه تمام و تمام شده انجام می‌گیرد و تست‌های مقاومت کاربردی و مانند آنها.

5.مواد : مواد و انرژی صرف شده در اثنای تست و بازرسی و محصولاتی که بر اثر تست‌های مخرب از بین می‌روند.

6.کنترل نیروی کارگری : فعالیت‌های کنترل که به منظور ارزیابی فعالیت و کارکرد پرسنل کنترل کیفیت انجام می‌گیرد.

7.آمادگی‌های تست و بازرسی.

آنالیزها : آنالیز نتایج بدست آمده از اندازه‌گیری‌های انجام شده بر روی مواد وارده، عملیات ساخت و محصول، در مرکز کنترل کیفیت و گزارش آن به واحدهای مربوطه

گروه کنترل کیفیت: گروه های مشخصی از کارکنان است که ماهیت کار مشابه دارند و برای حل مشکلات یا بهبود فرایند کاری در راستای اهداف و فعالیت‌های کنترل کیفیت سازمان، به صورت داوطلب و با انگیزه درونی و بدون هیچگونه نظارت خارجی و از طریق تشکیل جلسات منظم و حضوری در اوقات فراغت برای افزایش بازده کیفی شرکت یا کارخانه خود تلاش می‌کنند             (با اقتباس از دانشنامه آزاد)

تضمین کیفیت :

همانگونه که میدانیم ،کیفیت عامل اصلی رضایت مشتری است و بموجب آن خریداران و مشتریان به سمت محصول مورد نظر گسیل میشوند.
برخی از موارد تعیین کننده و ضروری مورد موضوع تضمین کیفیت عبارتند از:
تجهیز بخش یا واحدهای کنترل کیفیت و تحقیق و توسعه
استفاده از ابزار و ماشین آلات به روز و پیشرفته
استفاده از نیروهای متخصص و با تجربه
سیستم پیشرفته آرشیو و بایگانی اسناد
روش های تولید منحصربفرد همگام با فناوری روز دنیا
مشتری مداری
ارائه خدمات و تسهیلات موثر در پیشبرد هدف
خلاقیت و نوآوری در کار

تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نگردیده است

خبرنامه

با عضویت در خبرنامه از جدیدترین اخبار مطلع گردید

ارتباط با ما:

کارخانه : گیلان ، شهرصنعتی رشت ، ورودی اول ، بلوار صنعت 1-بعد از سازمان تامین اجتماعی

تلفن : 013 - 33883655 - 8

فکس : 013 -33883029
info@parsasoleh.com:آدرس ایمیل
t.me/Parsasoleh: تلگرام

دفتر فروش: رشت ، گلسار ، بلوار دیلمان ، جنب خیابان وحدت ، ساختمان لمون

تلفن : 013 - 33759801- 3

فکس : 013 -33753277

© 2017 تمام حقوق این سایت برای پارساسوله محفوظ است | طراحی شده:شرکت مهیانت شمال